یادداشت هایی برای خودم

نامهربانی با یار مهربان

خواستم از نمایشگاه کوچک کتابی که با هزار مکافات! بر پا کردیم اطلاع رسانی کنم اما نمی دانم از کجا شروع

کنم .در این چندروز که گاها از صبح تا شامگاه در مکان نمایشگاه حاضر بودم چیزهایی جالب ونایابی دیدم که

شاید زبده ترین جامعه شناسان نیز نتوانند برای آن دلیلی اجتماعی بیاورند هرچند نیازی به شرح آنان نیست

 وهمه اینها نکته هایی پیش افتاده است که همگان با آن درگیرند اما فکر می کنم آدمی چون خودم اگر

نمایشگاه کتابی بر پا شد لااقل بی تفاوت از کنارش نمی گذرم ودست کم نگاهی به عنوان ها می اندازم. اول

از همه اعتراف دارم که کتابها نمایشگاه در حدی نبود که بتواند رضایت اقشار تحصیلکرده را فراهم کند اما

ازهمین مقدار کم کتاب که اداره ارشادبا پنجاه درصد تخفیف در اختیار ما گذاشته بود نیز استقبال چندانی نشدو

صد البته در اینجور نمایشگاههای فقیرانه مقصر کسی دیگر است اما  بی پولی وگرانی مانع از خرید نشده

ونمی شود البته نه تنها در امور کتاب  در همه جوانب .نمونه بارز ومجسم آن نمایشگاه مبل وفرش وکمد بود که

در جوار ما واقع شده بود با اینکه قیمتها نسبت به بازار کمی گرانتر بود اما استقبال قابل توجهی از آن به عمل

آمد وفروش آن رضایت بر گزار کنندگان در پی داشت.

البته اقشار شریفی از جامعه هستند که نیازمند نان شبند ونمی توانند برای شکم گرسنه اشان جایگزین نان

کتاب کنند  روی سخن من با اینان نیست  .بسیاری از فرهنگیان (با عذرخواهی!از پرده دری )زن ومرد به هوای

 خریدازنمایشگاه چوب وفلز حتی دقیقه ای توقف را جایز نداستند وگوش ه چشمی به کتابها یی که دستخوش

 باد بودند وگویی هر ورقی با فریاد ملتمسانه آنان را می خواندند نکردند .این همان نکته شگفت آور است از

 پس نکته هایی دیگر که در بعد ذکر می شود  وجامعه شناسان در ان وا  خواهند ماند اینکه چرا در شهر رویدر

 که اکثرا فرهنگی هستند چرا بعد از سالها که می گذرد ومی گذرد کسی در پی بر پایی نمایشگاه کتابی

نیست که نیست وهر از گاهی که خودی یا غریبه ای دست به این اقدام مشکل می زند باید هفت خوان رستم

 را بپیماید تا چند روزی کتابی چند بر میزی بگذارد .

به هیج وجه قصد تعریف وتمجید  از کار بر پایی نمایشگاه ندارم بلکه کمبود کتاب ونبود فضا مناسب و...همه

اتفاقیست که چیزهایی زیادی باعثش بوده ند وهستند .وبگفته صائب تبریزی :

بی گناهی کم گناهی نیست در دیوان عشق

یوسف از دامان پاک خود به زندان می رود

بحث بر سر این است که طبق ارقامی قدیمی که من دارم  حدود 8 تا 10 هزار عنوان کتاب سالانه در ایران چاپ

می شود وبیش از 3000 ناشر در کارطبع کتاب سر گرمند و وزارت ارشاد بیش از 3ملیارد تومان بن رایگان در بین

 دانشجویان وکارمندان توزیع می کند اما آمار وارقامی کتاب نخوان ها همچنان سر بفلک می زند .با توجه به

اینکه احتمالا جمعیتی بیش از هشتاد درصد با سواد هستند.در شهر ما نیز که از قوانین مشترک کتاب نخوانی

پیروی  می کنند وهمدل وهمراز دیگر نامهربانان کتابند  متاسفانه اکثر نا کتابان گلهای سر سبد جامعه محسوب

می شوند دانش آموزان در همه مقاطع ابتدایی راهنمایی ودبیرستان بارها از نمایشگاه بازدید کردند واین یعنی

اینکه تا مادامی که دانش آموز محسوب می شوند از کتاب دور نشده اند بدون شک اگر مدارس به کتابخانه ای

غنی تجهیز شوند بهترین مکان برای استفاده از کتاب  ومطالعه دانش آموزان است .ومی شود از این سواد

وآگاهی دانش آموز برای بهبود جامعه ای سالم تر بهره برد.که متاسفانه کمتر مدرسه ای چنین است

پر فروشترین کتابها کتابهای خوب است!در همه زمینه ها یعنی اگر کتابی در مورد سیاست بود ونویسنده نوشته

های پر محتوایی در آن گنجانده است فروش می رود ویا هر زمینه ای دیگر چون روانشناسی ودرسی وتاریخ

 وکودکان و...در مورد کتابهای مذهبی عموما بدلیل تکراری بودن ویا چاب بد کتابها یا عدم تناسب با نیاز های

روزمره افراد فروش آن حداقل بود که دلایل

 دیگری نیز داشت .از بین 1500 عنوان کتابی که در نمایشگاه بود 600عنوان با پنجاه درصد تخفیف عرضه شد که

 ناگفته نماند کتابهای تاریخی خوبی داشت(تاریخ معاصر)این کتابها که اکثرا کار موسسه کیهان بود تنها چند ماه

از انتشار شان می گذشت وبرای اولین بار به بازار عرضه شده است .در نوع خود مناسب بود اما فروش کمی

 داشت .دیگر کتابها که باقرارداد با ناشری از تهران آورده بودیم هرچند چاب جدید نبود با قیمت پشت جلد

 عرضه شد .کتابهای کودکان از آن جمله بودند که طرفداران زیادی داشتند.متاسفانه موفق نشدم خودم کتابها را

انتخاب کنم وانتخاب با کسی دیگر بود .اگر مجالی بود وبازم فرصت بر پایی نمایشگاهی دست داد اینبار سعی

 می کنم کتابهای بهتر ومتنوع تری انتخاب کنم...در ده روز بر پایی نمایشگاه -10 الی 20 بهمن-حدود 500کتاب

فروش رفت وازمقدار کمی محصولات فرهنگی نیز استقبال شد .چون نمایشگاه وسط شهر بود به تبلیغات واطلاع

 رسانی چندانی نیاز نداشت.از بین چندین مدارس رویدر تنها سه مدرسه از نمایشگاه بازدید کردند

وحتی....!(...) به نظر می رسد حتی دیدن عنوان کتابها وورق زدن آنها نیز برای دانش

آموزان ممکن است مفید باشد.اما بگذریم...چند نکته در حاشیه نمایشگاه بود که نیازی نیست بنویسم تنها

تجربه ای بود شخصی که صد در صد برای کسانی که ممکن است نمایشگاه کتابی  بر گزار کنند پیش نخواهد

آمد(انشاءالله) با امید اینکه مسئولین شهر رویدر بتوانند در زمینه فرهنگی این شهر که نیازی ضروری است اقداماتی انجام دهند.